Op elke ledenvergadering hetzelfde moment: de voorzitter vraagt wie de vacature voor penningmeester wil invullen, en het wordt stil. Dat is geen toeval. Bestuursfuncties zijn de afgelopen jaren steeds moeilijker te vullen.

Wat de cijfers zeggen

  • Het aandeel sportvrijwilligers met een bestuursfunctie daalde van 13% in 2020 naar 11% in 2022. Ook het aandeel trainers en coaches daalde. Losse klussen zoals bardiensten werden juist populairder (Mulier Instituut).
  • In 2023 meldde de NOS, op basis van het Register voor Verenigingsbestuurders, dat de helft van de sportclubs in ernstige problemen zit of die binnen vijf jaar verwacht.
  • In 2025 beschreef de NOS hoe bestuurders afhaken door de hoeveelheid regels en de angst voor aansprakelijkheid.

Mensen willen dus wel helpen, maar liever niet structureel, en zeker niet met een functie die als een tweede baan voelt.

Aansprakelijkheid: minder eng dan gedacht, als het goed geregeld is

Veel kandidaten haken af uit angst voor persoonlijke aansprakelijkheid. De KVK is daar duidelijk over:

  • Bij een vereniging met volledige rechtsbevoegdheid (statuten via de notaris) is een bestuurder alleen persoonlijk aansprakelijk bij wanbestuur.
  • Bij een informele vereniging zonder notariële statuten zijn bestuurders wél persoonlijk aansprakelijk.

Is jullie club nog informeel? Dan is notariële statuten laten opstellen een van de beste stappen om bestuurders te vinden.

De WBTR: check je statuten

De Wet bestuur en toezicht rechtspersonen geldt sinds 1 juli 2021. Een paar punten die elke club geregeld moet hebben:

  • een bestuurder met een tegenstrijdig belang beslist niet mee;
  • er is een regeling voor belet en ontstentenis: wat gebeurt er als bestuurders afwezig of verhinderd zijn;
  • sinds 1 juli 2026 vervallen bepalingen over meervoudig stemrecht die in strijd zijn met de WBTR. Heb je je statuten sinds 2021 niet laten nakijken, doe dat dan nu.

Wat wel helpt

  1. Maak de functie kleiner. Splits "penningmeester" in wat echt een bestuurder moet doen (beslissen, verantwoorden) en wat uitvoering is (innen, herinneren, overzichten maken).
  2. Spreek een termijn af, bijvoorbeeld twee of drie jaar. Een functie met een einde is makkelijker te accepteren.
  3. Beschrijf de taken concreet, met een schatting van de uren.
  4. Haal het regelwerk weg. Terugkerend werk zoals contributie innen, mutaties verwerken, roosters maken en nieuwsbrieven schrijven hoeft niet bij een vrijwilliger te liggen.

Dat laatste is waarom Clubcrew bestaat. Fien bereidt de contributie en de maandoverzichten voor, Bas de ledenadministratie, Daan de planning. Het bestuur houdt de regie en keurt goed. Zo wordt een bestuursfunctie weer wat hij hoort te zijn: meedenken over de club, niet avonden in Excel.